RBI Grade B म्हणजे काय
RBI Grade B ह्या परीक्षेद्वारे अधिकारी थेट Reserve Bank of India, म्हणजे भारताच्या केंद्रीय बँकेत, नियुक्त होतात, आनी हे खरी वेगळे पद आसते. IBPS PO आनि SBI PO चे उमेदवार ग्राहकांना सेवा देणार्या शाखा जाळ्यात भरती होतात, तर RBI Grade B चे उमेदवार संपूर्ण बँकिंग व्यवस्थेचे नियंत्रण करणारी, धारणिक धोरण ठरवणारी आनी नाणे छापणारी संस्थेत जातात. काम आनी संस्था यांच्या वजनामुळेच ही परीक्षा बँकिंग आनि वित्त क्षेत्रात सर्वाधिक स्पर्धात्मक परीक्षांपैकी एक मानली जाते.
कोण अर्ज करू शकतो
बॅचलर पदवी आवश्यक असून त्यात किमान एकूण टक्केवारी सूचनेत नमूद केलेली असावी; नेमका टक्का आनी स्वीकारली जाणारी समतुल्य पात्रता तिथेच खात्री करावी, कारण RBI साध्या पात्रतेपेक्षा अधिक नेमकी शैक्षिक अट लागू करतो. सर्वसाधारण वयमर्यादा २१ ते ३० वर्षांची असून ती परीक्षेच्या वर्षाच्या १ सप्टेंबर रोजीच्या स्थितीनुसार लागू असते, आनी आरक्षित प्रवर्गांसाठी आनी दिव्यांग व्यक्तींसाठी नेहमीचे सवलती लागू होतात.
परीक्षा कशी चलते
परीक्षा तीन टप्प्यांत चालते, आनी प्रत्येक टप्पा IBPS PO किंवा SBI PO च्या त्याच टप्प्यापेक्षा कठीण असतो. Phase 1 दोन तासांची दोनशे प्रश्नांची परीक्षा असून त्यात General Awareness, English Language, Quantitative Aptitude आनी Reasoning यांचा समावेश होतो, आनी प्रत्येक चुकीच्या उत्तरासाठी चतुर्थांश गुणांची नकारात्मक सूत्र मात्रा लागू असते.
Phase 2 च्या टप्प्यात Economic and Social Issues, English चे लेखन कौशल्याच्या स्वरूपात, फक्त समजून घेण्यापेक्षा वेगळे, आनी Finance and Management यांचा समावेश होतो, जे सामान्य बँकिंग जाणकारीपेक्षा केंद्रीय बँकाच्या पदाशी संबंधित विषयांची खोली तपासते. दोन्ही लेखी टप्पे पार करणारे उमेदवार मुलाखतीसाठी जातात. अंतिम निवडीत Phase 2 आनी मुलाखतीचे गुण सूचनेत दिलेल्या प्रमाणाने जोडले जातात.
अर्ज तयार करणे
फोटो आनी स्वाक्षरीची निकटं बँकिंग परीक्षांच्या पुढच्या सारखीच असतात: २० ते ५० किलोबाइट दरम्यारची JPEG फोटो आनि १० ते २० किलोबाइट दरम्यारची JPEG स्वाक्षरी, ज्या ह्या साइटावरील आकार बदलणारी साधनं तुमच्या ब्राउझरातच बदलतात.
अर्ज शुल्क साधारणपणे सर्वसाधारण आनि OBC उमेदवारांसाठी ८५० रुपये, आनी SC, ST आनी PwD उमेदवारांसाठी १०० रुपये असतात. शुल्क वेळोवेळी बदलत असल्याने सध्याच्या सूचनेनुसार खात्री करा.
परीक्षेच्या दिवशी
प्रवेशपत्रावर दिलेल्या जाहीर करण्याच्या वेळेपेक्षा किमान एक तास आधी पोहोचा. सोबत छापिलेले इ-अॅडमिट कार्ड, सरकारी छायाचित्र ओळखपत्र, एक अलीकडील पासपोर्ट आकाराचा छायाचित्र आनी काळा किंवा निळा बॅलपेन असावा. हॉलात कोणतेही इलेक्ट्रॉनिक उपकरण नेता येत न्हयत, आनी झोले, वॉलेट किंवा धातूची अवजारेही नेता येत न्हयत.
सध्याच्या RBI Officers Grade B General च्या चक्रात एकूण ६० जागा आसतात. अर्ज सुरू झाला २९ एप्रिल २०२६ रोजी, आनी Phase I परीक्षा १३ जून २०२६ रोजी. अधिकृत RBI वेबसाइटावर सध्याची सूचना, नेमकी शैक्षिक टक्केवारीची अट आनी नेमक्या तारीखा मिळतात. ह्या पानात न आलेल्या कोणत्याही गोष्टीसाठी अधिकृत RBI सूचना आनी अधिकृत वेबसाइट यांचाच मानला पाहोज, तीच अंतिम सत्ता असते.